BLOG

Rodzaje fotografii - krótki przewodnik

Często, gdy rozmawiam z osobami zainteresowanymi sesją zdjęciowa, spotykam się z tym, że nie mają oni pojęcia o typach/rodzajach fotografii. Nic w tym dziwnego - jeżeli nie masz związku z fotograficznym „światem”, to nie masz powodu, by wiedzieć, czym różni się boudoir od glamour (a często różnicy nie widzą nawet fotografowie). Jeżeli wiesz czego chcesz dużo prościej będzie Ci zarówno dogadać się z fotografem, jak i znaleźć sobie zdjęcia poglądowe (inspiracje) do sesji.
Chcąc uprościć określenie swoich potrzeb wszystkim przygotowałem małą ściągę.

 


 

1. Portret klasyczny

Portret to, kiedy mówimy o fotografii ludzi, podstawa podstaw. Niestety przytłaczająca liczba ludzi (również fotografów) nie do końca rozumie o czym dokładnie jest.

W obiegowej opinii portret to po prostu zdjęcie twarzy lub popiersia, jak zdjęcie do dowodu, czy legitymacji. Tak, zdjęcie do dowodu jest portretem, ale daleko mu do definiowania tego rodzaju fotografii.


Portretem może być zdjęcie twarzy, popiersia, całej sylwetki (lub samego jej zarysu) a czasem zdjęcie samego oka, ucha czy dłoni. Dlaczego portretem może być zdjęcie na którym osoba nawet nie jest rozpoznawalna? Ponieważ to co klasyfikuje fotografię to nie intencja autora. Portret z założenia ma nam coś powiedzieć o osobie na zdjęciu.
Zaczynając więc od portretu klasycznego: portret klasyczny zazwyczaj nie będzie zdjęciem oka czy ucha, a twarzy lub popiersia. Portret klasyczny jest swoistą wizytówką osoby - ma pokazać jak ona wygląda.  Oczywiście jest tu pewne pole do ingerencji twórczej - kim jest, czym się zajmuje i jej charakter można przedstawić (czy zasugerować) przez dobór garderoby, kolorystyki, oświetlenia czy tła/miejsce w którym wykonane jest zdjęcie (aczkolwiek należy tu zwrócić uwagę, by tło nie konkurowało o uwagę z modelem/modelką - patrz portret środowiskowy).

 

Na górze widzimy klasyczny portret Winstona Churchila wykonany przez Yousufa Karsha (z samym portretem wiąże się ciekawa historia, którą można przeczytać TU ).

 

 

2. Portret środowiskowy

To rodzaj portretu, który nie jest wykonywany w studiu, a w jakimś miejscu mocno związanym z osobą fotografowaną. Często też portretowany wykonuje jakąś czynność związaną ze swoją pracą/hobby/zajęciem. Tego typu zdjęcia mogą być pozowane, mogą też po prostu pokazywać kogoś podczas wykonywania jakiejś czynności bez pozowania.

Takie portrety często można zobaczyć w przeróżnych magazynach przy wywiadach z ciekawymi ludźmi (nie mylić z szeroko pojętymi celebrytami). Kowal w kuźni podczas wykuwania, kucharz podczas gotowania czy projektant we własnej pracowni - to wszystko przykłady portretów środowiskowych. Założeniem tego typu fotografii jest uzupełnienie informacji o danej osobie poprzez jego otoczenie - czy będzie to dom, czy miejsce pracy czy też jakieś miejsce o szczególnym znaczeniu dla danej osoby.

Może się zdarzyć, że na takim portrecie osoba fotografowana będzie mało widoczna lub zajmować będzie tylko niewielką część kadru - zadaniem fotografa jest tu pokazanie osoby w kontekście jej zajęcia, nie zaś jej twarzy (choć oczywiście zazwyczaj model będzie dobrze widoczny).

Portret środowiskowy świetnie działa w formie fotoksiążki (jeżeli podczas sesji powstało kilkadziesiąt zdjęć) lub w albumie rodzinnym. Zawsze też spoko wygląda jako zdjęcie w tle na FB.

 

Na górze przykład portretu środowiskowego wykonanego przez Jareda Polina.

 

 

3. Fotografia stylizowana

Fotografia stylizowana to sytuacja, w której model czy modelka przebiera się w jakieś rzeczy, które inspirowane są jakimś pomysłem, okresem historycznym czy postacią. Stylizacje mogą być przeróżne: na lata 20-te, na klimat fantasy czy też model może być przebrany za kosmicznego kowboja (???).

Oczywiście stylizacja może być oparta zarówno o jakieś ugruntowane obrazy (np. stylizacja na woja słowiańskiego czy XVIII wiecznego kupca holenderskiego), a może być oparta o luźny pomysł (np. stylizacja na lalkę - por. fot.). Oczywiście sesje stylizowane wymagają zdecydowanie więcej pracy przy dobieraniu strojów, akcesoriów i makijażu/charakteryzacji do sesji niż zdjęcia portretowe.

Tym, co zasadniczo różni fotografię stylizowaną od portretów, to mniejszy nacisk na osobę fotografowaną, a większy na odegranie roli postaci, w którą się wciela.

 

Na górze fotografia z modelką stylizowaną na porcelanową lalkę. Zdjęcie mojego autorstwa, pomysł inspirowany muzyką zespołu Abandoned Toys (strona TU, a link do spotify TU).

 

 

5. Glamour

Zdjęcia glamour to zdjęcia przede wszystkim nastawione na sexappeal. Nie ważne, czy modelka jest ubrana w kożuch, czy zupełnie naga - ma wyglądać pociągająco i seksownie. Zdjęcia poglądowe najłatwiej znaleźć w magazynach dla panów. Należy jednak zaznaczyć, że takie zdjęcia nie muszą być ani wulgarne, ani modelka nie musi się pokazywać nago (choć zrobienie glamour w kożuchu może być trudne, chyba, że modelka niewiele ma pod spodem). Podobnie jak w fotografii stylizowanej - nacisk kładziony jest mniej na osobę (czyt. jej cechy charakteru kim jest etc.), a bardziej na przedstawienie jej w seksowny sposób.

Oczywiście w kwestii stylizacji królują tu stroje kąpielowe, bielizna, krótkie spodenki, topless czy mniej lub bardziej zakryta nagość.

 

Na górze przykład foty glamour wykonanej przez Mika „Ohrangu” Tanga.

 

 

6. Boudoir i sensual

Boudoir to określenie, które się za mocno nie przyjęło się w polskiej nomenklaturze. Zdjęcia boudoir na pierwszy rzut oka są podobne do fotografii glamour. Podobnie jak w glamour chodzi o ukazanie sexappealu, jednak zasadniczo są one bardziej intymne i mniej "wprost".

Kolejna różnicą, jaką można zobaczyć między tymi dwoma rodzajami zdjęć, są stylizacje. W glamour chętniej wybierane są bardziej „codzienne” stylizacje - prześwitujący podkoszulek, strój kąpielowy, krótkie spodenki, gładka bielizna. Natomiast w boudoir częściej zobaczymy koronkową bieliznę, pończochy, podomkę czy nagą postać zakrytą samym prześcieradłem.
Najważniejszą różnicą jest to, jak przedstawiona jest seksualność. Z zasady boudoir to zdjęcia bardziej emocjonalne, subtelne, nastawione nie na pokazanie ciała, a stworzenie pociągającej intymnej atmosfery.

Jednak pomimo tych różnic ciężko jest wyznaczyć zdecydowaną granicę pomiędzy tymi dwoma rodzajami fotografii - przenikają się one i mieszają. Wiele tu zależy od pozowania i gry modelki, jak również od interpretacji.

Jeżeli zaś chodzi o sensual, to nie mam pojęcia jaka jest różnica między boudoir a sensual - jak dla mnie to dwie etykiety do tego samego.

 

Na górze przykład czegoś, co zdecydowanie nazwałbym fotografią boudoir - zdjęcie autorstwa świetnej Kristiny Kazeriny.

 

 

8. Fashion

Fotografia fashion to ciężki temat do opisania. Pierwotnie były to zdjęcia ukazujące ciuchy i służące do reklamy. Dzisiaj jest trochę inaczej - fotografia fashion wyewoluowała i co lepsze fotografie „modowe” nie tylko reklamują markę, ale również wiszą w galeriach sztuki. Można jednak wyróżnić jakieś dwa zasadnicze rodzaje fashion.

a) Zdjęcia katalogowe
Pierwszy to zdjęcia nastawione na pokazanie i, najczęściej, sprzedanie produktu. Nacisk położony jest tu na dobre pokazanie co model/modelka ma na sobie. Jeżeli ktoś chce zobaczyć jak to wygląda, to polecam otworzyć stronę jakiegoś sklepu z odzieżą i przejrzeć foty. Od biedy do zdjęć katalogowych można zaliczyć też zdj street fashion czy lookbookowe (chociaż te raczej są czymś pomiędzy fotografią katalogową a edytorialem).
Oczywistym zastosowaniem tych fot jest sprzedaż (duh...).

b) Edytorial
Drugim rodzajem są zdjęcia bardziej nastawione na ukazanie jakiejś historii czy konceptu, gdzie moda i ubrania nie są punktem najważniejszym zdjęcia, a uzupełnieniem całej wizji.
Edytorial zazwyczaj (jak nazwa wskazuje) przeznaczony jest do publikacji w gazecie/magazynie lub w jakiejś witrynie tematycznej.
Zdjęcia do edytoriali jako takie nie mają swojej "tożsamości" - łączą się z glamour, fotografią stylizowaną czy portretem. To co wyróżnia je z tłumu, to wykorzystanie mody jako spoiwa i narzędzia do opowiedzenia historii.
Podczas sesji tego typu najczęściej wielokrotnie zmienia się stylizacje (często wykorzystywanych jest kilkanaście stylizacji, by każde zdjęcie końcowe było w innym zestawie ubrań) jak również miejsce sesji - by zapewnić różnorodność. Zdjęcia w edytorialu powinny do siebie pasować, czyli nie powinno być drastycznych zmian w stylu,
Oczywistym wykorzystaniem takich zdjęć jest publikacja w magazynie (edytorial), ale mogą się również sprawdzić w formie dużych odbitek do dekoracji wnętrza (ale to już zależy od konkretnej fotografii).

na górze zdjęcie autorstwa Davida LaChapelle, jednego z moich ulubionych fotografów fashion.

 

 

9. Beauty

Tu będzie krótko. Kojarzycie reklamy kosmetyków? Kremów do twarzy, na zmarszczki, toników, szamponów, farb do włosów? To zdjęcie z wielkim zbliżeniem na twarz (lub jej fragment) z piękną gładką cerą, równiutkimi włosami etc. To właśnie beauty.
Wyznacznikiem tego rodzaju fotografii są duże zbliżenia na twarz, nieskazitelna cera, duże skupienie na detalach i makijażu..

Na górze fota wykonana przez Davida Benoliela

 

 

10. Body art

Tutaj sprawa wygląda tak: istnieje polskie słówko akt, którym można by określić ten punkt, ale to słówko ma pewien problem. Mianowicie słowa "akt" używa się do określenia zarówno sytuacji gdzie modelka, czy model, jest naga (bez względu na temat zdjęcia) jak również zdjęcia gdzie nagie ciało (lub jego część) jest tematem fotografii. Różnica jest o tyle istotna, że jedno dotyczy czegoś co można określić zakresem pozowania (nago można pozować do portretu czy fashion ), a drugie rodzaj fotografii i określenie intencji fotografa.
Trochę więcej o zakresie fotografii napisałem TUTAJ
Z tego powodu zdecydowałem się na określenie "body art", które oznacza zdjęcia na których nagie ciało, jego forma, jest tematem fotografii.

Na górze przykład body artu (czy też aktu, jak kto woli) autorstwa wybitnego polskiego fotografa Wacława Wantucha.

 

 

11. Lifestyle

W skrócie: to zdjęcia na których ludzie robią różne fajne i przyjemne rzeczy. Śmieją się, grają w siatkówkę, siedzą w samochodzie na tle zachodzącego słońca, dmuchają w dmuchawce itp. Zawsze wyglądają jakby dobrze się bawili.

Jest to typ fotografii, który ma swoje korzenie gdzieś w okolicy portretu środowiskowego, jednak zamiast kłaść nacisk na zawód czy pasję, kładzie się go na przeżywanie ciekawych chwil i przyjemności.

 

Na górze fota Julie Live More Photography
 

 

 

Na zakończenie

Mam szczerą nadzieję, że ten tekst przysłuży się zarówno modelkom, modelom jak i fotografom (zwłaszcza początkującym). Chciałbym jednak podkreślić kilka kwestii:

1) Ten podział nie jest jedynym prawdziwym podziałem. Jest to MÓJ podział, i mój sposób myślenia o poszczególnych rodzajach fotografii. Jeżeli się z nim nie zgadzasz - nie mam z tym problemu.
2) Ta lista nie wyczerpuje wszystkich rodzajów fotografii. W zasadzie to tylko wycinek fotografii. Upraszcza również wiele kwestii i czasem wrzuca do jednego worka kilka rzeczy, które mają między sobą subtelne różnice.
3) Celowo pominąłem wszelkie rodzaje reportażu i dokumentu, ponieważ moim zdaniem należy je wyraźnie odgraniczyć od fotografii "sesyjnej", która podlega częstszej manipulacji oraz ma inne cele.
4) Jeżeli myślisz, że gdzieś popełniłem rażący błąd lub pominąłem coś niezwykle istotnego - nie krępuj się by dać mi o tym znać. Możesz napisać na facebooku czy wysłać wiadomość przez formularz kontaktowy.